Penulis:

Seno Gumira Ajidarma

                    Saban sari ujan turun. Naményé jugak musim ujan. Mau apé? Adényé ya ujan, ujan, èn ujan lagéh. Masa’ terang. Ya kan? Masa’ puanas, keringetan, debu ngebul èn maté serbé silo garé-garé apé ajé mantul. Yo-i. Mantul beneran. Bukan mantep-betul. Apé nyang musti dimantepin kalow tibang ujaaaaaaan mulu, kayak lagu kanak-kanak djadoel Santi Sardi: hujan lagi hujan lagi hujan lagi …

                    “Ujan nyang nggak paké suaré kodok,” katé Sukab di atas truk nyang lupé nggak dipakéin ténda.

“Yo-i, cumak paké banjir …” Sanip kayak biasé nge-gong-in.

“Ujan nggak ujan nyang pasti ajeg ya laper,” Kaboel jehelas belon makan kalau ngomongnya kaya gétuh.

“Orang kayé, kalow nyampé waktu ngelebok kan pasti laper jugak Boel,” katé Sukab.

“Samé-samé ajeg laper namanyah,” bebunyi lagi dèh gong si Sanip.

Tigé serangké pendékar pacul èn pengki, tigé tukang galian nyang resmi terlarang duduk-duduk istirahat di kompleks perumahan (pake spanduk dengen cap RT/RW), karang basé kuyup kayak tikus kecemplung got.

Tapinyah Kaboel nggak ngerasé dingin, soalnyé sautan Sanip bikin pale doi rada mengkelap.

“Bener samé-samé laper waktu cacing-cacing di perutnyé maèn lagu keroncong,” katényé bari ngusep aèr ujan dari muké, “nah si kayé langsoen gegares gulé palé ikan …”

Sanip kebayang dèh gulé palé ikan, nyang doi perné liat, tapi nggak perné doi rasain. Pasti énak pikirnyé.

“….. tapi ngapain si kismin? Ha? Ngapain?” Kaboel ngejer jawaban Sanip.

“Ya gigit jari …” Buyar bayangan gulé palé ikan.

“Nah bisé kagak énté gegares jari énté?”

Sanip ngegèlèng ajé.

“Kaga bisé kan? Artinyé?”

Sanip diem ajé.

“Artinyé nggak makan! Iyé kagak?”

Sanip manggut satu kali.

“Samé-samé laper iyé, tapi nggak samé-samé makan, iyé nggak?”

Sanip manggut-manggut, tibang dua kali.

“Jadi nggak samé-samé ajeg laper, jelas?”

Sanip udé males nyautin, bejengit ajé jadinyé.

Sukab nyang ngejawab.

“Makanlah pastinyah Boel, orang kismin, orang tapran, orang duapak juga makan, ngelebok, èn gegares …”

Kaboel angkat tangannyé.

“Bentar, bentar, Kab …”

“Napé?”

“Adé kismin, adé tapran, adé duapak, nyang mané paling melarat?”

“Oh ya nyang dibilang kemiskinan-èkstrém itu kali’.”

“Nyang pegimané tuh?”

“Nyang udé mèlèt …” Sukab lantes kluarin lidahnyé kayak sapi gerobak nyang tèlèr.

“Udé mau mati dong!”

“Itulah! Pan ampé pérsidèn sumpé mau ngebasmi tuh!”

Kaboel néngok, liatin Sukab nyang kupluk bututnyé ambles binti lèpèk kebanyakan aèr ujan.

“O ya?” Kaboel niruin orang begayé intelèk.

“Nah, kalow saban orang kayé makan, trus orang tapran gigit jarinyé kendiri, ntar mayat kliatan di mané-mané dong …”

Kaboel mingsi nungguin lanjutannyé.

“Orang tapran jugak makan, cumak nyang dimakan laèn …”

“Nah loe! Jadi kalow orang kayé makan gulé kepalé ikan, doi makan apé?”

“Teri.”

“Kalow orang kayé makan rendang?” Sanip ikutan lagi deh.

“Tetep doi makan teri.”

“Ayam pop?”

“Teri.”

“Bistik lidah?”

“Teri, teri, èn teri! Nggak penting bangetlah orang punya duit mau makan apé, hairan, kok gegaresan orang kayényé nyang diomongin …”

“Soalnyé luaper Kab, serba kebayang …”

“Bayangin ajé nyang biasé énté makan, orang-orang melarat ntu idupnyé émang dari teri ke teri.”

“Syaihatlah tapinyah!”

“Syukurlah!”

Lauk teri émang seni idoep orang kaga berpunyah. Sangking asinnyah ntu ikan nyang kuecil banget bisé dibelé tigé: palé bakal nyarap, badan bakal maksi, ekor buwat makan malem, kalow sempet ngelebok.

Tau-tau, gubrak!

Padé kebanting ntu tukang-tukang galian analis gèmbèl. Truk dirèm ngedadak, nggak bisé terus. Kejebak macet gegaré banjir. Jalanan kayak samodrah. Anak-anak kecil maèn ban. Apé nyang mau dipacul kalow adényé aèr mulu.

Alamat nggak makan lagi dèh ini ari.

Laper lagéh, laper lagéh …

 

 

 

Pondok Ranji,

Jumat, 23 Januari 2026. 18:45.

 

Ilustrasi: © 2026 SETIANTO RIYADI

Penulis:

Seno Gumira Ajidarma

SEMUÉ ORANG MUSTI TAU

Seno Gumira Ajidarma

Seno Gumira Ajidarma

Seno Gumira Ajidarma

Seno Gumira Ajidarma

Seno Gumira Ajidarma

KOLOM & ARTIKEL LAINNYA